Cai nghiện ma túy – hành trình trở về với cuộc sống

Ma túy không chỉ hủy hoại sức khỏe, tinh thần của người sử dụng mà còn để lại những hệ lụy nặng nề đối với gia đình và xã hội. Đằng sau mỗi người lệ thuộc vào ma túy là một hoàn cảnh, một câu chuyện và những mất mát khác nhau. Vì vậy, giúp người nghiện từ bỏ ma túy không chỉ là quá trình điều trị về thể chất, mà còn là hành trình phục hồi về tinh thần, thay đổi nhận thức, hình thành lối sống lành mạnh và từng bước tái hòa nhập cộng đồng.

Ảnh. Chăm sóc sức khỏe cho học viên cai nghiện tại cơ sở

Tại Cơ sở cai nghiện ma túy số 01 (thuộc phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an tỉnh Tây Ninh, mỗi học viên đến đây mang theo một câu chuyện riêng. Có người vì thiếu hiểu biết, có người bị lôi kéo, có người bắt đầu từ những cuộc vui, những lần thử rồi dần rơi vào sự lệ thuộc. Điểm chung của họ là đang phải đối mặt với những hệ lụy do ma túy gây ra và cùng hướng đến một mục tiêu: vượt qua sự lệ thuộc, tìm lại sức khỏe, niềm tin và cơ hội trở về với gia đình.

Phía sau cánh cổng cơ sở cai nghiện là một quá trình không dễ dàng. Những ngày đầu, học viên thường phải đối mặt với nhiều biểu hiện khó chịu về thể chất và tâm lý. Đây cũng là thời điểm đòi hỏi sự kiên trì, trách nhiệm và đồng hành chặt chẽ của cán bộ quản lý, đội ngũ y, bác sĩ và gia đình.

Ảnh. Các học viên cai nghiện lao động tại cơ sở

Không chỉ tập trung vào điều trị, Cơ sở cai nghiện ma túy số 01 chú trọng phối hợp với gia đình để tạo thêm điểm tựa tinh thần cho học viên trong suốt quá trình cai nghiện. Bởi sự động viên của người thân, cùng với môi trường quản lý, giáo dục và rèn luyện phù hợp, có ý nghĩa quan trọng trong việc giúp người cai nghiện củng cố quyết tâm thay đổi.

Trung tá Nguyễn Văn Nhẫn, Trưởng Cơ sở cai nghiện ma túy số 01, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, cho biết: “Về công tác cai nghiện thì ngay tại cơ sở đã làm tốt công tác phối hợp với gia đình để động viên trong quá trình người cai nghiện tại đây. Nhất là sự phối hợp của cán bộ quản lý và người nhà để động viên người cai nghiện chấp hành tốt nội quy của cơ sở, học nghề, lao động, trị liệu để thay đổi nhận thức, để khi trở về với gia đình sẽ từ bỏ được ma túy.”

Từ thực tế công tác, có thể thấy cai nghiện không đơn thuần là cắt cơn hay điều trị những biểu hiện lệ thuộc vào chất ma túy. Đây là một quá trình cần được thực hiện đồng bộ, từ chăm sóc sức khỏe, ổn định tâm lý đến giáo dục, tư vấn và phục hồi chức năng. Mỗi học viên có tình trạng sức khỏe, mức độ lệ thuộc và biểu hiện khác nhau, đòi hỏi sự theo dõi sát sao của đội ngũ y, bác sĩ.

Đặc biệt, giai đoạn đầu của quá trình cai nghiện thường là thời điểm khó khăn nhất. Những biểu hiện như mất ngủ, đau nhức, kích thích, lo âu có thể khiến người cai nghiện dễ dao động, ảnh hưởng đến quá trình điều trị. Vì vậy, việc xây dựng phác đồ điều trị phù hợp, theo dõi thường xuyên và chăm sóc sức khỏe kịp thời là yêu cầu quan trọng.

Để hiểu rõ hơn những khó khăn mà học viên và đội ngũ y, bác sĩ phải đối mặt trong giai đoạn này, Trung uý Nguyễn Hoài Vũ, Bác sĩ Đa khoa Cơ sở cai nghiện ma tuý số 1 (Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma tuý) chia sẻ: “Khó khăn ban đầu là người cai nghiện có nhiều triệu chứng như mất ngủ, đau nhức, kích thích, lo âu. Đối với người nghiện có những triệu chứng khác nhau thì hằng ngày sẽ có phác đồ điều trị cho từng loại bệnh…”

Những chia sẻ từ thực tế cho thấy, mỗi trường hợp cai nghiện là một quá trình điều trị và phục hồi riêng biệt. Đằng sau những biểu hiện về sức khỏe là những vấn đề về tâm lý, hoàn cảnh gia đình và quá trình hình thành thói quen sử dụng ma túy mà người cai nghiện cần từng bước vượt qua.

Sau giai đoạn điều trị, học viên tiếp tục được tham gia các hoạt động học tập, lao động, học nghề, rèn luyện thể chất và phục hồi chức năng. Những công việc tưởng chừng đơn giản như học chữ, học nghề, lao động hay chơi thể thao lại trở thành những bước đi quan trọng trong quá trình hình thành lại nếp sống, rèn luyện ý chí và chuẩn bị hành trang cho ngày trở về.

Với nhiều học viên, đây cũng là cơ hội để họ học lại những điều trước đây chưa có điều kiện thực hiện, trang bị thêm kiến thức và kỹ năng nghề nghiệp để sau khi hoàn thành thời gian cai nghiện có thể tìm kiếm việc làm, ổn định cuộc sống.

Một học viên tại cơ sở chia sẻ về hành trình cai nghiện của mình: “Trước đây em là công nhân cạo mủ cao su. Sau thời gian tụ tập bạn bè, ăn chơi rồi sử dụng ma túy, em được đưa vào Cơ sở cai nghiện ma túy số 01, tỉnh Tây Ninh để điều trị. Em chấp hành tốt và đang gần hết thời gian để trở về. Ở ngoài em chưa biết chữ, vào đây được cán bộ, cô giáo dạy cho biết chữ. Về làm lại cuộc đời, đừng dính vào ma túy sẽ khổ, về phụ cha, phụ mẹ.”

Từ một người chưa biết chữ đến việc có thể học tập, rèn luyện trong môi trường cai nghiện, câu chuyện của học viên cho thấy giá trị của việc kết hợp giữa điều trị, giáo dục và phục hồi. Cai nghiện không chỉ giúp người sử dụng ma túy từng bước thoát khỏi sự lệ thuộc mà còn mở ra cơ hội để họ nhìn nhận lại bản thân, sửa chữa những sai lầm và chuẩn bị cho một cuộc sống mới.

Cùng với việc học tập, lao động, học nghề, điều quan trọng là giúp người cai nghiện hình thành niềm tin vào khả năng thay đổi của chính mình. Khi có kiến thức, có nghề nghiệp và có sự hỗ trợ cần thiết, cơ hội tái hòa nhập cộng đồng cũng trở nên thiết thực hơn.

Một học viên khác bày tỏ: “Được sự quan tâm và hướng dẫn tận tình của cán bộ, chúng tôi tin tưởng và trao đổi, học nghề để sau này trở về có một nghề, từng bước tái hòa nhập cộng đồng.”

Những lời chia sẻ mộc mạc ấy cũng cho thấy một thực tế: trong hành trình cai nghiện, niềm tin có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Niềm tin của người cai nghiện vào bản thân, sự tin tưởng của gia đình và sự đồng hành của cộng đồng có thể trở thành động lực để họ vượt qua những thời điểm khó khăn nhất.

Ảnh. Đào tạo nghề cạo mủ cao su cho học viên cai nghiện để tái hòa nhập cộng đồng

Mỗi người đến với cơ sở cai nghiện có một câu chuyện khác nhau. Có người từng đánh mất sức khỏe, niềm tin của gia đình; có người từng đứng trước những lựa chọn sai lầm và phải trả giá bằng những năm tháng tuổi trẻ. Nhưng cai nghiện cũng là cơ hội để họ nhìn lại, thay đổi và bắt đầu lại.

Vì vậy, xây dựng một xã hội không ma túy không chỉ là đấu tranh, ngăn chặn tội phạm và tệ nạn ma túy, mà còn phải quan tâm đúng mức đến công tác điều trị, cai nghiện, phục hồi chức năng và hỗ trợ người sau cai tái hòa nhập cộng đồng. Đây là một mắt xích quan trọng trong công tác phòng, chống ma túy, góp phần hạn chế nguy cơ tái nghiện, giảm những hệ lụy phát sinh từ ma túy và bảo vệ cuộc sống bình yên của Nhân dân.

Trên hành trình ấy, cán bộ quản lý, y, bác sĩ, gia đình và cộng đồng đều giữ một vai trò quan trọng. Bởi phía sau mỗi học viên là một gia đình đang chờ đợi, một cuộc đời cần được làm lại và một cơ hội để trở về. Một lời động viên đúng lúc, một sự chia sẻ chân thành, một nghề nghiệp phù hợp hay đơn giản là sự kiên trì đồng hành có thể trở thành điểm tựa để người cai nghiện thêm quyết tâm vượt qua chính mình.

Ảnh. Xóa mù chữ cho các học viên cai nghiện

Để rồi, phía sau cánh cổng cơ sở cai nghiện không chỉ là ngày kết thúc một quá trình điều trị, mà còn là điểm bắt đầu cho một hành trình mới. Hành trình trở về với gia đình, với công việc, với cộng đồng và với một cuộc sống không còn bóng dáng ma túy.

Một người cai nghiện thành công không chỉ là một cuộc đời được cứu khỏi ma túy, mà còn là một gia đình có thêm niềm tin và xã hội có thêm một người trở lại sống có ích. Với sự đồng hành của gia đình, cộng đồng và các lực lượng chức năng, mỗi học viên đều có quyền hy vọng về một ngày trở về – trở về với một cuộc sống lành mạnh, một công việc ổn định và một tương lai tốt đẹp hơn. Đó cũng chính là ý nghĩa nhân văn sâu sắc của công tác cai nghiện, phục hồi và tái hòa nhập cộng đồng – không bỏ lại phía sau những người từng lầm lỡ, mà trao cho họ cơ hội sửa chữa, cơ hội làm lại cuộc đời và cùng chung tay xây dựng một Tây Ninh không ma túy./.

Hà Thủy – Tấn Lực