Nỗ lực hiện đại hoá công tác phòng cháy chữa cháy

Chuyển đổi số trong lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH được xác định là một yêu cầu bắt buộc, giữ vai trò then chốt, chuyển dịch từ phương thức quản lý và xử lý sự cố truyền thống sang chủ động phòng ngừa, dự báo và tối ưu hóa “thời gian vàng” trong chữa cháy và CNCH.

Ảnh. Cán bộ Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an tỉnh Tây Ninh số hóa hồ sơ PCCC và CNCH

Thượng tá Huỳnh Ngọc Hiếu, Phó Trưởng Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an tỉnh Tây Ninh cho biết: “Quán triệt Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, Đề án 06 của Chính phủ và Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP ngày 18/5/2026 của Chính phủ về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, đơn vị xác định ba định hướng: số hóa dữ liệu, ứng dụng dữ liệu số trong quản lý cơ sở thuộc diện quản lý về PCCC, bảo đảm “đúng, đủ, sạch, sống”; cải cách thủ tục hành chính, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục, công khai, minh bạch, tối ưu quy trình, giải quyết nhanh chóng, không bị giới hạn bởi địa giới hành chính; ứng dụng công nghệ vào chữa cháy, CNCH và phát hiện cháy, báo cháy sớm để rút ngắn “giờ vàng”, từ đó xây dựng phương án điều động phương tiện chữa cháy một cách tối ưu nhất”.

So với phương thức quản lý và vận hành truyền thống, việc ứng dụng công nghệ số đã mang lại sự thay đổi chuyển từ quản lý bằng giấy tờ sang quản lý bằng dữ liệu. Trong đó, hồ sơ, kết quả kiểm tra, vi phạm được lưu trên hệ thống, lãnh đạo theo dõi được toàn tỉnh; dữ liệu số công khai, minh bạch, không bị giới hạn bởi địa giới hành chính. Về thủ tục hành chính, doanh nghiệp nộp hồ sơ và tra cứu tình trạng hồ sơ trực tuyến. Thủ tục được cắt giảm, đơn giản hóa; phương thức quản lý từng bước chuyển từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm” theo Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP. Đồng thời, tối ưu hóa “thời gian vàng” trong xử lý sự cố. Tín hiệu báo cháy truyền tự động về Trung tâm thông tin chỉ huy kèm vị trí, thông tin cơ sở, giúp nắm tình hình ngay từ đầu và điều động lực lượng tiếp cận hiện trường ngay từ những phút đầu. Đổi mới công tác tuyên truyền, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, mã QR an toàn và mạng xã hội để phổ biến kiến thức, kỹ năng PCCC đến người dân, nâng cao tính chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa, từ cơ sở.

Sau một thời gian thực hiện chuyển đổi số, cơ sở dữ liệu PCCC đã cơ bản hoàn thành cập nhật các cơ sở thuộc diện quản lý; từng bước số hóa hồ sơ và phương án chữa cháy, giúp công tác quản lý nhà nước tốt hơn. Đối với thiết bị truyền tin báo cháy, nhiều cơ sở đã lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy sớm, kết nối về Trung tâm thông tin chỉ huy, giúp chủ cơ sở cùng lực lượng Công an nắm thông tin sự cố ngay từ ban đầu. Ứng dụng Báo cháy 114 được tuyên truyền, hướng dẫn rộng rãi tại khu dân cư, trường học, doanh nghiệp, giúp nhân dân kết nối với lực lượng PCCC chặt chẽ, chính xác hơn, góp phần hiện đại hóa, tối ưu hóa công tác chữa cháy và CNCH. Về dịch vụ công trực tuyến, thủ tục về PCCC được giải quyết qua Cổng dịch vụ công, tỷ lệ hồ sơ trực tuyến ngày càng tăng, trả kết quả đúng hạn.

Thượng uý Võ Quốc Thịnh - Cán bộ Đội Công tác phòng cháy, Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH, cho biết: “Thực hiện Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP ngày 18/5/2026 của Chính phủ, Bộ Công an đã cắt giảm, đơn giản hóa một số thủ tục hành chính. Cùng với việc số hóa hồ sơ và giải quyết thủ tục trực tuyến, người dân và doanh nghiệp giảm được giấy tờ, thời gian và chi phí. Là cán bộ trực tiếp thẩm định, tôi thấy rõ hiệu quả ở ba điểm: nhanh, tiết kiệm và minh bạch. Trong đó, khi doanh nghiệp thực hiện nộp hồ sơ trực tuyến, nếu thiếu thì được hướng dẫn bổ sung ngay trên hệ thống, không phải đi lại nhiều lần; giảm chi phí in ấn bản vẽ, đi lại và thời gian chờ đợi. Ngoài ra, doanh nghiệp tra cứu được tình trạng hồ sơ trên Cổng dịch vụ công và được thông báo khi cần bổ sung hoặc khi có kết quả, hạn chế phiền hà. Đối với cán bộ, tra cứu và đối chiếu hồ sơ trên hệ thống nhanh và chính xác hơn, nhất là với các dự án nhà xưởng lớn".

Trong công tác tiếp nhận thông tin sự cố và chỉ huy chữa cháy, cứu nạn cứu hộ, việc ứng dụng chuyển đổi số, các công nghệ hiện đại đã hỗ trợ đắc lực cho lực lượng tác chiến tối ưu thời gian “giờ vàng”.

“Đám cháy được xử lý trong 5–10 phút đầu thì dễ dập tắt, để lâu thì thiệt hại tăng rất nhanh. Do đó, việc ứng dụng công nghệ số sẽ hỗ trợ ở cả ba khâu: báo tin, điều động và chỉ huy. Ở khâu báo tin, hệ thống báo cháy tự động truyền tín hiệu về Trung tâm thông tin chỉ huy ngay khi có sự cố, còn người dân thì báo tin qua ứng dụng Báo cháy 114, hệ thống tự định vị. Đối với khâu điều động, cán bộ trực thấy ngay vị trí và thông tin cơ sở trên bản đồ số, điều động đúng đơn vị gần nhất, đúng phương tiện. Về chỉ huy, chỉ huy nắm sơ đồ, lối tiếp cận, nguồn nước ngay trên đường đi, đến nơi là triển khai được. Nhờ đó, thời gian xuất xe được rút ngắn, đám cháy được xử lý khi còn nhỏ”, Thượng uý Võ Quốc Thịnh - Cán bộ Đội Công tác phòng cháy, chia sẻ.

Ảnh. Lực lượng PCCC lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy tại công ty cổ phần sản xuất nhựa Vipora Long An và Công ty cổ phần trang sức Kim Hoàn Sonxi

Để đảm bảo công tác chuyển đổi số diễn ra đồng bộ, yếu tố nguồn nhân lực đóng vai trò quyết định. Thượng tá Huỳnh Ngọc Hiếu, Phó Trưởng Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an tỉnh Tây Ninh, cho biết thêm: “Đơn vị tổ chức tập huấn cho cán bộ khai thác Cơ sở dữ liệu PCCC, xử lý hồ sơ trực tuyến, sử dụng phần mềm chỉ huy; triển khai phong trào “Bình dân học vụ số” đến 100% cán bộ, chiến sĩ; phân công cán bộ giỏi công nghệ làm đầu mối, kèm cặp tại chỗ; khuyến khích ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong tổng hợp, soạn thảo, đối chiếu quy chuẩn, bảo đảm quy định bảo mật”.

Thời gian tới, trọng tâm của Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH là chuyển từ quản lý hồ sơ thủ công sang quản trị số, tập trung số hóa toàn bộ dữ liệu cơ sở thuộc diện quản lý. Cụ thể là hoàn thiện, làm sạch Cơ sở dữ liệu PCCC toàn tỉnh sau sáp nhập; triển khai nghiêm việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính theo Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP, tăng cường hậu kiểm; nâng tỷ lệ giải quyết thủ tục trực tuyến; phát triển, mở rộng kết nối báo cháy tự động, ưu tiên khu công nghiệp, chợ, nhà cao tầng, nhà ở kết hợp kinh doanh, nhằm xác định nhanh vị trí bị nạn, đám cháy, rút ngắn thời gian tiếp cận và cứu người. Ứng dụng bản đồ số, trí tuệ nhân tạo trong phân tích nguy cơ cháy và chỉ huy chữa cháy; tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn an toàn PCCC trên nền tảng số, mạng xã hội để kiến thức đến với người dân nhanh và rộng hơn.

Hướng đến Ngày Chuyển đổi số quốc gia 10/10, Thượng tá Huỳnh Ngọc Hiếu, Phó Trưởng Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an tỉnh Tây Ninh nhấn mạnh thông điệp: “Cần ứng dụng công nghệ số, đưa kiến thức PCCC thành hành động an toàn thực chất, bảo vệ tài sản và tính mạng. Người dân cần chủ động cài ứng dụng Báo cháy 114, theo dõi trang chính thống của Công an để học kỹ năng thoát nạn, chữa cháy; cảnh giác với đối tượng giả danh lực lượng PCCC để bán thiết bị; không chủ quan khi sạc xe điện qua đêm, dùng điện quá tải; lắp báo cháy, báo khói, làm lối thoát nạn thứ hai; tham gia mô hình “Tổ liên gia an toàn PCCC”; khi có cháy gọi ngay 114. Đối với doanh nghiệp cần minh bạch và kết nối dữ liệu, cập nhật đầy đủ thông tin cơ sở lên Cơ sở dữ liệu PCCC, làm thủ tục qua Cổng dịch vụ công; lắp thiết bị truyền tin báo cháy, dùng camera, cảm biến để giám sát; duy trì hệ thống PCCC luôn hoạt động tốt”.

Tuyết Nhung