Biến kiến thức an toàn giao thông thành kỹ năng tự bảo vệ học sinh

Thời gian qua, việc tăng cường giáo dục kiến thức, kỹ năng tham gia giao thông an toàn cho học sinh không dừng lại ở những khẩu hiệu, mà đang được các cơ sở giáo dục chuyển hóa thành những bài học thực tế, giúp các em có thể tự bảo vệ chính mình khi lưu thông trên đường.

Ảnh. Công an Xã Hòa Khánh phối hợp với Phòng Cảnh sát giao thông tổ chức tuyên truyền An toàn giao thông, các kỹ năng cơ bản khi tham gia lưu thông trên đường cho học sinh Trường THCS Thi Văn Tám

Còn đó những nỗi lo

Nhiều ý kiến cho rằng, việc học sinh điều khiển xe đến trường ngày càng phổ biến, tuy nhiên khoảng cách giữa việc “biết luật” trên lý thuyết và “kỹ năng xử lý tình huống” trong thực tế của nhiều em còn đáng lo ngại. Việc thiếu hụt kiến thức thực hành và kỹ năng lái xe an toàn sẽ vô cùng nguy hiểm khi các em điều khiển phương tiện giữa dòng giao thông hỗn hợp. Nhiều học sinh khi trực tiếp lái xe lưu thông trên đường mới cảm nhận rõ những áp lực và rủi ro rình rập. Có trường hợp nhận thức được nguy hiểm nhưng lại thiếu kỹ năng xử lý tình huống khi gặp sự cố bất ngờ.

Em Võ Ngọc Bảo Hân, học sinh trường THPT Hoàng Văn Thụ (xã Châu Thành), cho biết: “Mỗi ngày, ba mẹ thường đưa đón đi học, thỉnh thoảng em cũng tự chạy xe đạp điện đến trường. Khi tự điều khiển xe đi học, ba mẹ nhắc nhở khá nhiều, căn dặn phải chú ý quan sát, đi đúng làn đường của mình. Việc đội mũ bảo hiểm khi ngồi trên xe mô tô là một trong những vấn đề em đặc biệt quan tâm, bởi khi xảy ra va chạm, phần đầu rất dễ bị tổn thương”.

Cùng chia sẻ về những nỗi lo khi tham gia giao thông đến trường, em Võ Ngọc Thiên Kỳ, học sinh trường THPT Trần Phú (xã Tân Biên) nói: “Quá trình lưu thông đến trường, có những tình huống mà bản thân cảm thấy “thót tim” mỗi khi gặp phải. Đó là lúc qua đường, quay đầu xe hay di chuyển song song với những chiếc xe tải lớn. Để tự bảo vệ mình, em luôn lựa chọn và đội mũ bảo hiểm chất lượng, tuyệt đối không phóng nhanh, vượt ẩu, bật đèn tín hiệu trước khi chuyển hướng, gắn gương chiếu hậu đầy đủ để dễ dàng quan sát phía sau”.

Tuy nhiên, không phải học sinh nào cũng biết cách tự bảo vệ bản thân mỗi khi tham gia giao thông trên đường. Theo Trung tá Cao Thanh Vũ – Cán bộ Phòng Cảnh sát giao thông, Công an tỉnh Tây Ninh, việc học sinh vi phạm pháp luật về trật tự an toàn giao thông trên địa bàn còn phổ biến. Nhiều em vừa điều khiển phương tiện vừa sử dụng điện thoại, chạy ngược chiều, phóng nhanh, vượt đèn đỏ. Tình hình tai nạn giao thông liên quan đến lứa tuổi học sinh vẫn còn diễn biến phức tạp. Một trong những nguyên nhân phổ biến là do các em chưa có kiến thức, kỹ năng tham gia giao thông an toàn.

Ảnh. Công an xã Đức Huệ phối hợp Ban Giám hiệu Trường tiểu học - THCS Bình Hoà Bắc tổ chức tuyên truyền An toàn giao thông cho hơn 350 giáo viên và học sinh

Để xây dựng văn hoá giao thông cho học sinh từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, lực lượng Cảnh sát giao thông và Công an các xã, phường đã phối hợp chặt chẽ với các cơ sở giáo dục trên địa bàn đẩy mạnh tuyên truyền kiến thức, hướng dẫn kỹ năng lái xe thực tế, giúp các em nhận diện điểm mù trên các phương tiện, kiểm soát tốc độ và tránh xa những nguy cơ rình rập.

Từ những bài học đầu tiên do ba mẹ chỉ dạy cho đến những kiến thức, kỹ năng được nghe phổ biến tại trường, em Nguyễn Minh Thái, học sinh Trường THPT Hoàng Văn Thụ (xã Châu Thành) đã nhận thức rõ hơn về tầm quan trọng của việc nâng cao kỹ năng lái xe an toàn. Minh Thái chia sẻ: “Khi có kiến thức và kỹ năng lái xe an toàn, chúng em sẽ biết cách kiểm soát tay lái, né tránh chướng ngại vật, xử lý những tình huống bất ngờ, từ đó hạn chế xảy ra va chạm và những rủi ro không mong muốn”.

Đồng bộ các giải pháp

Nhận thức rõ hậu quả khôn lường của tai nạn giao thông, các trường học trên địa bàn tỉnh đã không đứng ngoài cuộc, chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp bảo đảm an toàn giao thông cho học sinh đến trường.

Thay vì chỉ tuyên truyền an toàn giao thông qua lời nói hay tranh ảnh, nhiều trường mầm non còn chủ động xây dựng các mô hình an toàn giao thông thu nhỏ ngay tại sân trường. Trẻ được nhập vai thành người đi bộ, người điều khiển xe đạp để nhận biết tín hiệu đèn giao thông, đi đúng làn đường, nhường đường tại vạch kẻ dành cho người đi bộ và tập phản xạ với các chướng ngại vật. Cách tuyên truyền gần gũi đã giúp các bé bước đầu làm quen với những kiến thức cơ bản về an toàn giao thông, hình thành văn hoá giao thông ngay từ nhỏ.

Ảnh. Công an xã Mỹ Lệ phối hợp với Đoàn Thanh niên xã Mỹ Lệ và Trường THCS Mỹ Lệ tổ chức tuyên truyền, kiểm tra việc chấp hành các quy định về an toàn giao thông trong học sinh 

Ở cấp tiểu học, THCS, để việc giáo dục an toàn giao thông cho học sinh dễ nhớ và dễ áp dụng, các trường học tích cực lồng ghép nội dung tuyên truyền một cách “mềm hoá” thông qua các hoạt động, chương trình học tập trải nghiệm. Thầy Cao Ngọc Ẩn - Tổng phụ trách Đội trường THCS Tân Phú, phân hiệu Tân Lợi B (xã Tân Phú), cho biết: “Hàng năm, tôi tham mưu Ban Giám hiệu nhà trường liên hệ với lực lượng Công an, các đoàn thể, tổ chức tuyên truyền lồng ghép trong buổi sinh hoạt tập thể, sinh hoạt đầu tuần. Các chuyên đề an toàn giao thông được xây dựng theo từng quý, từng tháng, kết hợp cùng các trò chơi tương tác thông minh giúp học sinh vừa học vừa chơi, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật ở trong và ngoài trường học”.

Ban Giám hiệu trường THCS Tân Phú, phân hiệu Tân Lợi B nhận thức rõ về những hậu quả của tai nạn giao thông, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khoẻ và tương lai của học sinh, tác động đến kinh tế gia đình và gánh nặng cho xã hội. Ngoài các hình thức tuyên truyền, trường còn tổ chức mô hình Cổng trường an ninh trật tự, an toàn giao thông; quán triệt giáo viên các bộ môn, đặc biệt là môn giáo dục công dân, lồng ghép chương trình giáo dục an toàn giao thông cho học sinh.

Đối với học sinh THPT, lứa tuổi bắt đầu tiếp xúc và sử dụng các loại xe đạp điện, xe gắn máy dung tích dưới 50 phân khối, việc dạy kỹ năng lái xe an toàn là yêu cầu cấp thiết. Các em cần được hướng dẫn chi tiết từ việc lựa chọn, đội mũ bảo hiểm đạt chuẩn, cài dây đúng quy cách; kiểm tra an toàn phương tiện (phanh, đèn, lốp) trước khi tham gia giao thông cho đến kỹ năng quan sát điểm mù của xe tải, xe container; kỹ năng phanh gấp, xử lý khi xe bị trơn trượt hoặc di chuyển trong điều kiện thời tiết xấu (mưa lớn, ngập nước)…

Tại trường THPT Trần Phú (xã Tân Biên), sự phối hợp nhịp nhàng giữa Phòng Cảnh sát giao thông, Công an tỉnh, Công an xã Tân Biên, Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 11 và nhà trường trong buổi tuyên truyền pháp luật về trật tự an toàn giao thông đã mang lại những bài học vô cùng thiết thực cho học sinh. Thầy Lê Ngọc Quang - Phó hiệu trưởng nhà trường, cho biết: “Thông qua hoạt động tuyên truyền của lực lượng chức năng, học sinh đã có nhiều kiến thức bổ ích, được chia sẻ và giải đáp các thắc mắc về những tình huống khi tham gia giao thông trên đường. Nhà trường cũng thường xuyên nhắc nhở các em trong buổi sinh hoạt dưới cờ; tổ chức ký cam kết bảo đảm an toàn giao thông cho học sinh”.

Để ngăn chặn tình trạng học sinh chạy xe phân khối lớn đến trường khi chưa đủ tuổi, chưa có giấy phép lái xe, nhà trường không chỉ tập trung tuyên truyền mà còn trực tiếp kiểm tra các bãi giữ xe, kiên quyết rà soát phương tiện học sinh điều khiển đến trường. Đơn vị cũng phối hợp chặt chẽ với Công an xã Tân Biên trong công tác tuần tra, kiểm soát để hạn chế tình trạng học sinh vi phạm pháp luật về trật tự an toàn giao thông. Đối với những trường hợp học sinh cố tình vi phạm, nhà trường sẽ mời phụ huynh và học sinh đến làm việc, có biện pháp xử lý nghiêm, răn đe kịp thời.

Giáo dục kỹ năng và văn hóa giao thông từ nhà trường là quá trình rèn luyện nhân cách, hình thành lối sống văn minh và vun đắp giá trị nhân văn sâu sắc. Qua đó góp phần phòng ngừa từ sớm, từ xa các hành vi vi phạm pháp luật về trật tự an toàn giao thông, kéo giảm tai nạn có liên quan đến lứa tuổi học sinh.

Tuyết Nhung